Het geweldsincident bij winkelcentrum Hoog Catharijne in Utrecht blijft de gemoederen bezighouden. Beelden waarop te zien is hoe een politieagent fysiek ingrijpt bij twee vrouwen met een hoofddoek, zorgden voor felle discussies op sociale media en daarbuiten.
Maandagavond werd het onderwerp uitgebreid besproken aan tafel bij Vandaag Inside, waar Johan Derksen zich zonder enige terughoudendheid uitsprak.
Zijn oordeel liet weinig ruimte voor nuance: Derksen kiest onmiskenbaar de kant van de politie.
Wat gebeurde er bij Hoog Catharijne in Utrecht
Het incident vond vorige week plaats in en rond winkelcentrum Hoog Catharijne, een drukbezochte locatie in het hart van Utrecht.
Op sociale media verschenen video’s waarop te zien is hoe een politieagent een vrouw met hoofddoek meeneemt na een woordenwisseling. De agent houdt daarbij een wapenstok vast.
Een tweede vrouw volgt de situatie op korte afstand en filmt het optreden van de politie. Op de beelden is te zien hoe de agent zich omdraait en haar met een schop op afstand probeert te houden. Kort daarna weet de eerste vrouw zich los te rukken en lijkt zij uit te halen naar de agent, waarna de wapenstok daadwerkelijk wordt gebruikt.
Vanuit een andere camerahoek is later te zien dat de vrouw bij het overbrengen naar een politiewagen opnieuw wordt geraakt.
De politie bevestigde later dat de aangehouden vrouw wordt verdacht van belediging. Het zou gaan om een 23-jarige vrouw afkomstig uit De Koog. Daarnaast werd ook een 39-jarige man uit Rotterdam aangehouden omdat hij zich met de situatie bemoeide en de aanhouding probeerde te verhinderen.
Ophef, emoties en onderzoek door de politie
De beelden verspreidden zich razendsnel en riepen felle reacties op. Niet alleen online, maar ook in het publieke debat. Veel mensen spraken van buitensporig geweld en stelden vragen over mogelijke discriminatie.
Een politiewoordvoerder reageerde dat men begrijpt dat de beelden emoties oproepen en kondigde aan dat er een intern onderzoek wordt gestart, waarbij ook aanvullende camerabeelden worden bekeken.
Volgens de politie ging aan het zichtbare geweld een eerder incident vooraf waarbij een grotere groep betrokken was. De agent zou zijn uitgescholden en beledigd, wat uiteindelijk leidde tot de aanhouding. Toch bleef vooral het moment waarop de wapenstok werd ingezet centraal staan in de discussie.
Aangifte tegen agent en beschuldigingen van racisme
Een dag na het incident verscheen de advocaat van de vrouwen bij Nieuwsuur. Hij liet weten dat er officieel aangifte is gedaan tegen de betrokken politieagent.
Volgens zijn cliënten zou het politieoptreden mede zijn ingegeven door racisme. Dat standpunt werd door verschillende actiegroepen en demonstranten overgenomen, wat resulteerde in protesten en leuzen als ‘blijf van onze vrouwen af’.
Het onderwerp groeide daarmee uit tot meer dan alleen een incident op straat. Het raakte aan bredere thema’s als politiegeweld, discriminatie, religie en gezag. Precies die mix zorgde ervoor dat het onderwerp ook bij Vandaag Inside uitvoerig werd besproken.
Johan Derksen haalt fel uit naar critici van de politie
Aan tafel bij Vandaag Inside liet Johan Derksen weinig twijfel bestaan over zijn standpunt. Hij sprak zijn verbazing uit over wat hij omschreef als hysterische reacties in Nederland. Volgens hem wordt er te snel geschreeuwd en te weinig gekeken naar wat er daadwerkelijk gebeurt tijdens een politieoptreden.
Derksen benadrukte dat mensen niet zomaar worden aangehouden. Volgens hem was de vrouw niet opgepakt om een onbenullige reden, maar omdat zij de wet had overtreden. In zijn ogen probeerde de agent de situatie juist onder controle te houden en een grotere escalatie te voorkomen.
Dat de tweede vrouw zich bleef bemoeien met de aanhouding, vond hij een belangrijke factor. De schop van de agent noemde hij niet netjes, maar wel begrijpelijk in de context van het moment. Volgens Derksen had de agent weinig andere opties om ruimte te creëren.
‘Altijd meteen de racismekaart’
Een van de hardste uitspraken van Derksen ging over het verwijt van racisme.
Volgens hem wordt die kaart veel te snel getrokken, zeker wanneer het om mensen met een islamitische achtergrond gaat. Hij stelde dat de Nederlandse politie juist bekendstaat om haar terughoudende en voorzichtige manier van optreden.
In zijn ogen is het onterecht dat een enkele ingreep meteen wordt neergezet als structureel probleem. Hij uitte bovendien kritiek op de politieleiding in Utrecht, die volgens hem te veel begrip toont voor beschuldigingen van racisme, terwijl het volgens Derksen simpelweg gaat om handhaving van de wet.
Voor Derksen is afkomst, religie of uiterlijk irrelevant als iemand zich misdraagt. Wie de regels overtreedt, moet volgens hem worden aangehouden, ongeacht wie die persoon is. Dat standpunt leidde aan tafel tot instemmend geknik, maar zorgde online juist voor een nieuwe golf aan discussie.
Verdeeld Nederland: steun én woede
Zoals vaker bij uitspraken van Johan Derksen, bleef een reactie niet uit. Op sociale media spreken veel mensen hun steun uit voor zijn duidelijke taal en vinden zij dat de politie te vaak wordt bekritiseerd terwijl agenten simpelweg hun werk doen.
Anderen vinden zijn opmerkingen juist ongepast en te generaliserend, zeker gezien de gevoeligheid van het onderwerp.
Het incident in Utrecht laat opnieuw zien hoe diep de meningen verdeeld zijn. Voor de een is het een voorbeeld van noodzakelijk politieoptreden in een lastige situatie, voor de ander juist het bewijs dat machtsmisbruik en discriminatie nog altijd bestaan.
De discussie is voorlopig nog niet voorbij
Het onderzoek naar het optreden van de politieagent loopt nog, net als de aangifte van de vrouwen. Ondertussen blijft het fragment uit Vandaag Inside rondgaan en worden de uitspraken van Johan Derksen volop gedeeld, becommentarieerd en bekritiseerd.
Wat de uitkomst van het onderzoek ook zal zijn, duidelijk is dat dit incident meer losmaakt dan alleen vragen over één specifieke situatie.
Het raakt aan vertrouwen in de politie, de rol van sociale media en de manier waarop Nederland omgaat met gezag en kritiek. En zolang die onderwerpen blijven spelen, zal ook de discussie rond Utrecht en Johan Derksen nog wel even doorgaan.
