Nederland is opnieuw in de greep van winterweer. Sneeuw, strenge vorst en gladde wegen zorgen voor volle files en problemen op het spoor, maar er speelt zich nog een ander probleem af achter de voordeur.
Juist tijdens koude periodes krijgen verwarmingsbedrijven het extra druk door storingen aan cv-ketels.
En dat is niet zonder reden: bij vorst liggen er meerdere gevaarlijke situaties op de loer die veel huishoudens onderschatten.
Waarom de cv-ketel het zwaar krijgt bij kou
Zodra de temperatuur richting het vriespunt zakt, draait de cv-ketel op volle toeren.
Huizen moeten warm blijven, warm water blijft nodig en de ketel krijgt nauwelijks rust. Vooral oudere cv-ketels of installaties die al een tijd geen onderhoud hebben gehad, zijn hier gevoelig voor.
Door de constante belasting neemt de kans op storingen toe.
Onderdelen slijten sneller en kleine mankementen die normaal geen probleem vormen, kunnen bij kou ineens leiden tot uitval. Het gevolg: een koud huis op het moment dat warmte het hardst nodig is.
Onderhoud uitstellen blijkt groot risico
Uit verschillende consumentenonderzoeken blijkt dat een groot deel van de huiseigenaren het onderhoud aan de cv-ketel uitstelt.
Vooral jongere huiseigenaren schuiven dit vaak voor zich uit. Dat lijkt onschuldig, maar kan bij winterweer grote gevolgen hebben.
Een slecht onderhouden cv-ketel heeft meer moeite om langdurig op hoog vermogen te draaien. Tijdens vorstperiodes komt dit risico extra scherp naar voren. Juist dan ontstaan de meeste storingen en staan monteurs overuren te draaien.
Extra storingen, maar geen paniek bij monteurs
Installateurs zien tijdens koude weken steevast een piek in het aantal storingsmeldingen.
Toch geven brancheorganisaties aan dat monteurs hierop zijn voorbereid. In de meeste gevallen kunnen problemen snel worden opgelost en hoeven bewoners niet lang in de kou te zitten.
Dat neemt niet weg dat veel problemen eenvoudig te voorkomen zijn. Regelmatig onderhoud verlaagt niet alleen de kans op uitval, maar verlengt ook de levensduur van de cv-ketel en voorkomt onverwachte kosten.
Bevroren leidingen: een onderschat gevaar
Ook goed onderhouden cv-ketels kunnen problemen krijgen bij strenge vorst. Een veelvoorkomend probleem is het bevriezen van water in leidingen. Dat kan leiden tot blokkades of zelfs scheuren in het systeem.
Om dit te voorkomen, wordt geadviseerd de thermostaat tijdens vorst niet te laag te zetten. Een minimale temperatuur van ongeveer 17 graden helpt om leidingen warm genoeg te houden.
Daarnaast is het verstandig om alle radiatoren in huis een beetje open te draaien, ook in kamers die niet intensief worden gebruikt.
Waarom ‘s nachts te ver terugdraaien geen goed idee is
Veel huishoudens draaien de thermostaat ’s nachts ver terug om energie te besparen. Bij matige vorst is dat meestal geen probleem, maar bij streng winterweer kan het juist averechts werken.
Het risico op bevroren leidingen neemt toe en ’s ochtends kost het de cv-ketel extra veel moeite om het huis weer op temperatuur te krijgen.
Een iets hogere nachttemperatuur kan op de lange termijn zelfs energie besparen, omdat de ketel minder hard hoeft te werken en storingen worden voorkomen.
Ventileren blijft essentieel, ook als het vriest
Een van de grootste gevaren in de winter heeft niets te maken met kou, maar met lucht. Veel mensen sluiten ventilatieroosters zodra het buiten koud wordt, om warmte binnen te houden. Dat lijkt logisch, maar kan levensgevaarlijk zijn.
Onvoldoende ventilatie vergroot de kans op koolmonoxidevorming. Vooral in woningen met een cv-ketel, geiser, gaskachel of ander open gastoestel is goede ventilatie cruciaal. Jaarlijks vallen er nog steeds slachtoffers door koolmonoxidevergiftiging, vaak doordat ventilatieopeningen zijn afgesloten.
Isolatie en ventilatie moeten in balans zijn
Goede isolatie is belangrijk, maar mag nooit ten koste gaan van ventilatie. Een huis moet kunnen ‘ademen’, ook in de winter. Verse lucht voorkomt niet alleen koolmonoxideproblemen, maar helpt ook tegen vocht, schimmel en een ongezond binnenklimaat.
Installateurs zien regelmatig dat bewoners bij kou alle roosters dichtzetten. In combinatie met intensief stoken ontstaat zo een gevaarlijke situatie. Ventileren is geen luxe, maar een basisvoorwaarde voor veilig wonen.
Veelgemaakte fouten bij winterweer
Tijdens koude periodes maken huishoudens vaak dezelfde fouten. Onderhoud uitstellen, thermostaat te laag zetten, radiatoren dichtdraaien en ventilatie afsluiten zijn de meest voorkomende. Elk van deze keuzes lijkt logisch vanuit comfort of besparing, maar kan juist leiden tot problemen.
Daarnaast vergeten sommige mensen om de cv-ketel regelmatig te laten controleren, ook als deze nog prima lijkt te werken. Juist preventief onderhoud voorkomt dat kleine gebreken uitgroeien tot serieuze storingen tijdens vorst.
Wat huiseigenaren nu kunnen doen
Wie problemen wil voorkomen, kan met een paar simpele stappen veel risico wegnemen. Zorg dat de cv-ketel regelmatig wordt onderhouden volgens de richtlijnen van de fabrikant. Houd de thermostaat bij vorst op een veilige minimumtemperatuur en laat radiatoren niet volledig dicht.
Controleer daarnaast of ventilatieroosters open zijn en vrij van stof of vuil. Overweeg het plaatsen van een koolmonoxidemelder, vooral in oudere woningen. Dat geeft extra zekerheid, zeker tijdens periodes waarin de cv-ketel intensief wordt gebruikt.
Waarom de winter elk jaar dezelfde les geeft
Elke winter opnieuw blijkt hoe kwetsbaar verwarmingssystemen zijn bij kou. Toch worden dezelfde fouten telkens herhaald. Dat komt deels door onderschatting, maar ook doordat veel mensen pas in actie komen als het misgaat.
Vooruitdenken loont juist bij winterweer. Een kleine investering in onderhoud en aandacht voor ventilatie kan grote problemen voorkomen en zorgt ervoor dat de cv-ketel betrouwbaar blijft functioneren wanneer dat het hardst nodig is.
Conclusie: kou vraagt om extra aandacht voor veiligheid
Winterweer brengt meer risico’s met zich mee dan alleen gladde wegen en vertragingen. In huis liggen bij vorst meerdere gevaren op de loer, vooral rond de cv-ketel. Slecht onderhoud, bevroren leidingen en onvoldoende ventilatie kunnen leiden tot serieuze problemen.
Door bewust om te gaan met verwarming, onderhoud en ventilatie blijft het huis warm én veilig. De winter hoeft dan geen stressmoment te worden, maar blijft gewoon een koud seizoen dat goed te overbruggen is.
