Er komt voorlopig geen extra financiële steun voor huurders in de vorm van een verhoogde huurtoeslag. Wat eerder door sommigen werd aangekondigd als een ‘boodschappenbonus’ voor huishoudens die het moeilijk hebben, gaat toch niet door.
Dit blijkt uit antwoorden van demissionair minister Heinen van Financiën op vragen uit de Tweede Kamer. De oorzaak? Er is geen financiële dekking meer.
Wat was het oorspronkelijke plan?
Bij de onderhandelingen over de voorjaarsnota lag er een voorstel op tafel om de huurtoeslag tijdelijk te verhogen. De verhoging zou één jaar duren en was bedoeld om mensen met een lager inkomen tegemoet te komen in de stijgende kosten van het dagelijks leven.
Ongeveer 1,5 miljoen huishoudens in Nederland ontvangen huurtoeslag, en zij hadden dus kunnen profiteren van deze verhoging.
Deze verhoging werd door PVV-leider Geert Wilders omschreven als een ‘boodschappenbonus’, bedoeld om het leven iets betaalbaarder te maken. De verhoging zou gepaard gaan met een huurbevriezing voor sociale huurwoningen: huren zouden tijdelijk niet verder mogen stijgen.
Waarom gaat het plan toch niet door?
Het plan om de huren tijdelijk te bevriezen is inmiddels ingetrokken door demissionair minister Keijzer van Volkshuisvesting. Door de val van het kabinet en de politieke onzekerheid die dat met zich meebrengt, acht zij het niet haalbaar om het plan nog uit te voeren.
Daarnaast waren er inhoudelijke zorgen: een huurbevriezing zou de bouw van nieuwe woningen kunnen vertragen en investeerders kunnen afschrikken.
Doordat de huurbevriezing van tafel is, valt ook de financiële meevaller weg die daarmee gepaard zou gaan. De overheid zou door de lagere huren jaarlijks ongeveer 500 miljoen euro besparen op huurtoeslag.
Dat geld was nodig om de tijdelijke verhoging – de boodschappenbonus – te financieren. Zonder die besparing is er simpelweg geen geld meer beschikbaar.
Wat betekent dit voor huurders?
Voor huurders is dit een grote teleurstelling. Er was uitzicht op dubbele verlichting: een hogere toeslag én een huur die niet zou stijgen. Nu gaan beide voordelen niet door.
Sterker nog, omdat de reguliere jaarlijkse huurverhoging wel doorgaat, zal de huur voor veel mensen zelfs iets omhoog gaan. En dat terwijl veel huishoudens al moeite hebben met het rondkomen.
De huurtoeslag stijgt wel automatisch mee als de huren stijgen, zoals gebruikelijk is. Maar die automatische aanpassing is lang niet zo gunstig als de eenmalige extra verhoging die eerder werd beloofd.
Reactie vanuit belangenorganisaties
De Woonbond, die opkomt voor huurders in Nederland, is scherp in haar oordeel. Zij noemen het besluit een “dubbele klap in het gezicht” van huurders. De organisatie vindt dat mensen een worst is voorgehouden: er werd hoop gegeven op extra steun, maar uiteindelijk blijft men met lege handen achter.
Ook uiten zij kritiek op de manier waarop de politiek met de situatie is omgegaan. Volgens de Woonbond is er te weinig rekening gehouden met de gevolgen voor mensen die afhankelijk zijn van huurtoeslag en die financieel al in zwaar weer zitten.
Kan er nog iets veranderen?
Demissionair minister Heinen heeft laten weten dat het kabinet tijdens Prinsjesdag opnieuw zal kijken naar mogelijke maatregelen om de koopkracht van lagere inkomens te verbeteren. Het is dus nog mogelijk dat er in de komende maanden een alternatief voorstel komt.
Toch is de kans klein dat er op korte termijn een gelijkwaardige oplossing komt, zeker gezien de politieke instabiliteit en het gebrek aan breed draagvlak onder de overige coalitiepartijen. Nu de PVV niet langer aan de onderhandelingstafel zit, lijkt de motivatie om hun plan alsnog door te voeren flink afgenomen.
Wat kun je zelf doen als huurder?
Hoewel dit besluit voor veel huurders als een tegenvaller voelt, is het belangrijk om te weten wat je zelf kunt doen:
Controleer jaarlijks je huurtoeslag via mijn.toeslagen.nl en zorg dat je gegevens kloppen. Zelfs kleine veranderingen in inkomen of woonsituatie kunnen invloed hebben op je toeslag.
Vraag hulp bij betalingsproblemen. Gemeenten bieden steeds vaker hulp bij schulden of betalingsachterstanden.
Overweeg om bezwaar te maken als je huur onterecht verhoogd is. Vooral in sociale huurwoningen gelden strikte regels.
Dien een klacht in bij je verhuurder als onderhoud niet op orde is of als je vermoedt dat je huurprijs onterecht hoog is.
Tot slot
De afschaffing van de tijdelijke verhoging van de huurtoeslag en het annuleren van de huurbevriezing zorgen voor onrust en frustratie onder veel huurders. Wat werd gepresenteerd als een steunpakket voor kwetsbare huishoudens blijkt nu niet haalbaar. De teleurstelling is groot, vooral bij mensen die hun hoop hadden gevestigd op een financiële meevaller.
Het is nu afwachten of het demissionaire kabinet met Prinsjesdag alsnog met iets nieuws komt. Tot die tijd blijven huurders aangewezen op bestaande regelingen en op hun eigen veerkracht.
Blijf op de hoogte van eventuele veranderingen en praat erover met anderen. Want hoewel deze boodschappenbonus voorlopig niet doorgaat, is de strijd om betaalbaar wonen voor velen nog lang niet gestreden.
Belangrijk is dat huurders goed op de hoogte blijven van hun rechten en de mogelijkheden die er zijn om financiële steun te krijgen.
Organisaties zoals de Woonbond kunnen hierbij helpen en geven vaak advies over hoe je om kunt gaan met huurproblemen. Samen sterk staan blijft cruciaal in een tijd waarin betaalbaar wonen steeds meer onder druk staat.
Bron: NOS
