Nederlandse reizigers moeten zich opmaken voor een dag vol grote verstoringen. Medewerkers in het openbaar vervoer leggen op woensdag 9 september namelijk 24 uur lang het werk neer. De aangekondigde staking raakt vrijwel het volledige openbaar vervoer in Nederland en kan grote gevolgen hebben voor miljoenen reizigers.
Volgens vakbond FNV is de actie niet gericht op loon of arbeidsvoorwaarden, maar op de plannen van het kabinet om te bezuinigen op de sociale zekerheid.
De vakbond spreekt van een fundamentele aanval op de bestaanszekerheid van werkenden en vindt dat het moment is gekomen om een krachtig signaal af te geven.
Mis geen artikelen! Volg TrendyVandaag in Google →
Landelijke OV-staking aangekondigd
De staking op 9 september wordt een landelijke actie waarbij vrijwel het volledige openbaar vervoer betrokken is. Dat betekent dat veel treinen, bussen, trams en metro’s waarschijnlijk niet of nauwelijks zullen rijden.
Vakbond FNV heeft laten weten dat werknemers van NS, ProRail, stads- en streekvervoerders en goederenvervoerder DB Cargo gedurende 24 uur het werk neerleggen.
Voor reizigers betekent dat een dag waarop het openbaar vervoer op grote schaal kan uitvallen. Hoe groot de impact uiteindelijk precies wordt, zal in de aanloop naar de staking duidelijk worden.
Waarom het openbaar vervoer staakt
Opvallend is dat de staking niet draait om cao-onderhandelingen of hogere salarissen.
Volgens FNV is de actie een protest tegen de kabinetsplannen om te bezuinigen op onderdelen van de sociale zekerheid. De vakbond vreest dat werkenden hierdoor minder bescherming krijgen wanneer zij ziek worden, arbeidsongeschikt raken of hun baan verliezen.
Juist omdat deze plannen volgens de vakbond iedereen kunnen raken, is gekozen voor een landelijke actiedag.
Sociale zekerheid centraal
De aangekondigde staking richt zich vooral op drie onderwerpen die volgens FNV grote gevolgen kunnen hebben voor werknemers.
Het gaat om plannen voor een versnelde verhoging van de AOW-leeftijd, het inkorten van de WW en wijzigingen binnen de WIA-regeling voor arbeidsongeschikten.
Volgens de vakbond vormen deze maatregelen samen een aantasting van het sociale vangnet waarop werknemers jarenlang premie hebben betaald.
FNV spreekt van bestaanszekerheid
FNV benadrukt dat het protest niet alleen bedoeld is voor medewerkers in het openbaar vervoer.
Volgens de vakbond raakt de discussie uiteindelijk iedere werkende Nederlander. Iedereen kan immers te maken krijgen met ziekte, arbeidsongeschiktheid of onvrijwillig ontslag.
Juist daarom spreekt FNV over bestaanszekerheid. Volgens de bond moet er altijd een degelijk sociaal vangnet blijven bestaan voor mensen die tijdelijk niet kunnen werken.
Hinder voor miljoenen reizigers
De vakbond erkent dat de staking voor veel overlast zal zorgen.
Dagelijks maken miljoenen mensen gebruik van trein, bus, tram en metro om naar hun werk, school of afspraak te reizen. Een landelijke staking betekent dat veel van deze reizen niet of alleen met grote moeite mogelijk zullen zijn.
Volgens FNV is die overlast vervelend, maar weegt deze volgens de bond niet op tegen de gevolgen die de kabinetsplannen volgens hen op de lange termijn kunnen hebben.
Welke vervoerders doen mee?
De aangekondigde actie is opvallend breed opgezet. Niet alleen medewerkers van de NS leggen het werk neer, maar ook werknemers van ProRail, verschillende streekvervoerders, stadsvervoerders en DB Cargo nemen deel aan de staking.
Daardoor beperkt de actie zich niet tot één regio of één vervoersbedrijf, maar kan vrijwel het hele Nederlandse openbaar vervoer worden geraakt.
Treinen waarschijnlijk zwaar getroffen
Vooral treinreizigers moeten rekening houden met forse hinder. Omdat zowel medewerkers van NS als ProRail deelnemen aan de staking, bestaat de kans dat een groot deel van het spoorverkeer stil komt te liggen.
De precieze dienstregeling wordt waarschijnlijk pas kort voor de actiedag bekendgemaakt. Reizigers doen er daarom verstandig aan om de reisinformatie goed in de gaten te houden.
Ook bussen en trams geraakt
Niet alleen het spoor wordt getroffen. Ook veel stads- en streekvervoerders sluiten zich aan bij de landelijke staking. Dat betekent dat reizigers in veel steden mogelijk ook geen gebruik kunnen maken van bussen, trams of metro’s.
Hoe groot de uitval uiteindelijk wordt, kan per regio verschillen. Toch lijkt vrijwel niemand volledig buiten de actie te blijven.
Los van cao-conflict
De staking staat nadrukkelijk los van de cao-onderhandelingen in het stads- en streekvervoer.
Daar lopen op dit moment aparte gesprekken tussen werkgevers en vakbonden. Mochten die onderhandelingen vastlopen, dan kunnen daar later nog afzonderlijke stakingen uit voortkomen.
De actie van 9 september heeft echter een ander doel: protesteren tegen de kabinetsplannen rondom sociale zekerheid.
Eerdere waarschuwing FNV
Dat een landelijke actie eraan zat te komen, kwam niet helemaal als een verrassing. Eerder deze maand liet FNV-voorzitter Hans Spekman al weten dat de vakbond in de eerste weken van september landelijke acties zou organiseren.
Toen werd ook al gesproken over een grote spoorstaking, al was op dat moment nog niet bekend op welke datum die zou plaatsvinden.
Met de aankondiging van 9 september is daar nu duidelijkheid over gekomen.
Meer sectoren volgen mogelijk
Het openbaar vervoer blijft bovendien niet de enige sector waarin actie wordt gevoerd. FNV heeft aangekondigd dat ook werknemers in onder meer de havens, afvalverwerking, schoonmaakbranche en metaalindustrie in actie zullen komen.
De exacte data voor die stakingen zijn nog niet bekendgemaakt, maar de vakbond laat weten dat deze later worden aangekondigd.
Waarom kiest FNV hiervoor?
Volgens de vakbond zijn de aangekondigde maatregelen zo ingrijpend dat gewone protestacties onvoldoende effect zouden hebben.
Door meerdere sectoren tegelijk in beweging te brengen, wil FNV de druk op het kabinet vergroten.
Daarmee probeert de bond duidelijk te maken dat de discussie over sociale zekerheid niet alleen werknemers in één sector raakt, maar de hele arbeidsmarkt.
Vergelijking met eerdere staking
In juni lag het openbaar vervoer ook al gedeeltelijk stil.
Destijds ging het om een landelijke actie die vooral tijdens de ochtendspits plaatsvond. Hoewel ook die staking voor veel overlast zorgde, bleef de impact beperkt doordat de actie relatief kort duurde.
De aangekondigde staking van 9 september duurt daarentegen een volledige dag, waardoor de gevolgen waarschijnlijk aanzienlijk groter zullen zijn.
Wat betekent dit voor reizigers?
Mensen die op 9 september afhankelijk zijn van het openbaar vervoer doen er verstandig aan om ruim van tevoren alternatieven te zoeken.
Voor sommigen biedt thuiswerken een oplossing, terwijl anderen mogelijk gebruik moeten maken van de auto, fiets of carpoolmogelijkheden.
Ook werkgevers en scholen zullen waarschijnlijk rekening houden met medewerkers en studenten die moeite hebben om op hun bestemming te komen.
Kabinet onder druk
Met de landelijke staking probeert FNV een duidelijk politiek signaal af te geven.
De vakbond wil dat het kabinet de plannen rondom de sociale zekerheid opnieuw bekijkt en volgens hen voorkomt dat werknemers minder bescherming krijgen wanneer zij buiten hun schuld om zonder werk komen te zitten of arbeidsongeschikt raken.
Of de staking daadwerkelijk leidt tot aanpassingen van de plannen, zal de komende weken moeten blijken.
Discussie over sociale zekerheid
De maatschappelijke discussie gaat inmiddels veel verder dan alleen het openbaar vervoer.
Voorstanders van de kabinetsplannen wijzen erop dat de overheidsuitgaven onder druk staan en dat moeilijke keuzes soms noodzakelijk zijn.
Tegenstanders vinden juist dat de rekening te veel bij werkenden terechtkomt en vrezen dat het sociale vangnet steeds verder wordt afgebouwd.
Reizigers opnieuw de dupe
Voor veel Nederlanders draait de discussie uiteindelijk om een praktische vraag: hoe komen zij op 9 september op hun bestemming?
Een landelijke OV-staking raakt niet alleen forenzen, maar ook scholieren, studenten, toeristen en mensen die afhankelijk zijn van het openbaar vervoer voor ziekenhuisbezoeken of andere belangrijke afspraken.
Daardoor zullen de gevolgen waarschijnlijk in het hele land merkbaar zijn.
Voorbereiden op 9 september
In de weken voorafgaand aan de staking zullen vervoerders waarschijnlijk meer informatie geven over de verwachte dienstregeling.
Reizigers wordt aangeraden om vlak voor vertrek de actuele reisinformatie te controleren. Mogelijk rijden sommige lijnen nog beperkt, terwijl andere volledig uitvallen.
Daarnaast is het verstandig om extra reistijd in te plannen of, wanneer dat mogelijk is, een alternatief vervoermiddel te regelen.
Grote actiedag in september
Met de staking van 9 september kiest FNV voor een van de grootste acties van de afgelopen periode. Vrijwel het volledige openbaar vervoer wordt erbij betrokken en ook andere sectoren bereiden acties voor.
De vakbond wil daarmee duidelijk maken dat de discussie over sociale zekerheid volgens haar veel verder gaat dan alleen de werknemers in het openbaar vervoer. Volgens FNV raakt het iedere Nederlander die afhankelijk kan worden van een sociaal vangnet.
Voor reizigers betekent dat vooral één ding: woensdag 9 september belooft een dag te worden waarop reizen met trein, bus, tram of metro voor veel mensen een flinke uitdaging zal zijn.
Wie die dag de deur uit moet, doet er verstandig aan de reis goed voor te bereiden en rekening te houden met forse vertragingen of volledige uitval van het openbaar vervoer.
