Steeds meer mensen met een WIA-uitkering krijgen duidelijkheid over fouten die bij UWV zijn gemaakt. Voor een deel van de uitkeringsgerechtigden blijkt het dagloon verkeerd te zijn berekend, waardoor zij langere tijd minder geld ontvingen dan waar ze recht op hadden.
Daar komt nu verandering in. Vanaf oktober beginnen de eerste betalingen aan gedupeerden en daarbij is een belangrijk detail opvallend: de vergoeding wordt zo ingericht dat er geen belasting over verschuldigd is en dat deze buiten de huur- en zorgtoeslag blijft.
Voor mensen die mogelijk met een verkeerde WIA-berekening te maken hebben, kan het om een aanzienlijk bedrag gaan. Er bestaat namelijk geen standaardvergoeding.
UWV kijkt per persoon hoeveel geld door de fout is misgelopen. Tegelijkertijd roept de herstelactie vragen op. Wie komt precies in aanmerking, wanneer wordt het geld betaald en moet je zelf contact opnemen met UWV?
Mis geen artikelen! Volg TrendyVandaag in Google →
UWV herstelt fouten met WIA
De problemen draaien voor een belangrijk deel om het dagloon. Dat bedrag is belangrijk, omdat UWV het gebruikt als basis voor de hoogte van een WIA-uitkering. Wanneer het dagloon verkeerd wordt vastgesteld, kan daardoor ook de maandelijkse uitkering verkeerd uitvallen.
Dat lijkt misschien een klein administratief verschil, maar wanneer een fout maanden of zelfs jaren doorwerkt, kan het financiële verschil behoorlijk oplopen. Daarom worden verschillende WIA-uitkeringen opnieuw bekeken en berekend.
De herstelactie richt zich onder meer op mensen bij wie het dagloon in de periode van 2020 tot en met 2024 te laag is vastgesteld. Daarnaast zijn er situaties waarin het dagloon in eerdere jaren niet goed is geïndexeerd. Ook bepaalde WIA-uitkeringen die vanaf juli 2015 zijn ingegaan, kunnen onder de herstelactie vallen vanwege uitspraken van de Centrale Raad van Beroep.
Deze WIA-uitkeringen worden onderzocht
UWV kijkt vooral naar WIA-uitkeringen die tussen januari 2020 en december 2024 zijn ingegaan. Niet iedere WIA-ontvanger uit die periode heeft automatisch te weinig geld ontvangen. Er wordt per situatie onderzocht of de berekening daadwerkelijk verkeerd is gegaan.
Volgens de beschikbare informatie konden fouten bijvoorbeeld ontstaan bij mensen met een wisselend inkomen. Ook vakantiegeld, een eindejaarsuitkering of een keuzebudget konden een rol spelen bij een onjuiste berekening.
Daarnaast kunnen bijzondere situaties voorafgaand aan de ziekteperiode van invloed zijn geweest. Denk daarbij aan het ontvangen van een andere uitkering, een faillissement of een andere afwijkende inkomenssituatie. Juist doordat iedere situatie anders kan zijn, moet UWV de betreffende dossiers afzonderlijk beoordelen.
Vergoeding verschilt per persoon
Een van de belangrijkste vragen is natuurlijk hoeveel geld iemand kan ontvangen. Daar is geen algemeen bedrag aan te koppelen. De vergoeding is afhankelijk van de fout die in het individuele dossier is gemaakt.
UWV berekent opnieuw wat het correcte dagloon had moeten zijn. Vervolgens kan worden vastgesteld hoeveel WIA-uitkering iemand daadwerkelijk had moeten ontvangen en hoeveel geld daardoor in het verleden is misgelopen.
Iemand bij wie slechts gedurende een beperkte periode een relatief klein verschil bestond, kan daardoor een heel andere vergoeding krijgen dan iemand bij wie de verkeerde berekening jarenlang gevolgen heeft gehad. Het soort fout en de periode waarin te weinig is uitgekeerd spelen dus een belangrijke rol.
Vergoeding blijft buiten de belasting
Een grote nabetaling kan normaal gesproken nieuwe financiële gevolgen veroorzaken. Wanneer iemand in één keer een flink bedrag ontvangt, kan dat invloed hebben op belastingen of inkomensafhankelijke regelingen.
Bij deze herstelactie is daar rekening mee gehouden. De vergoeding voor het misgelopen bedrag is volgens de regeling vrijgesteld van loonheffing en inkomstenbelasting. Daardoor hoeft een gedupeerde niet alsnog een gedeelte van de compensatie via de belasting af te dragen.
Daarnaast telt de vergoeding niet mee voor inkomensafhankelijke regelingen zoals de huurtoeslag en zorgtoeslag. Dat is belangrijk, omdat een grote eenmalige betaling anders tot gevolg zou kunnen hebben dat iemand op een ander financieel terrein geld moet inleveren.
Eerste betalingen starten in oktober
De vergoedingsregeling is op 1 september ingegaan. Vanaf oktober begint UWV volgens de informatie met de eerste betalingen. Dat betekent echter niet dat alle betrokken WIA-ontvangers direct in oktober hun geld krijgen.
De hersteloperatie is omvangrijk en zal naar verwachting nog langere tijd duren. UWV verwacht dat de volledige herstelactie tot eind 2027 kan doorlopen. Sommige mensen krijgen dus eerder duidelijkheid dan anderen.
Voor betrokkenen kan dat betekenen dat er enige tijd zit tussen het moment waarop duidelijk wordt dat hun dossier wordt onderzocht en het moment waarop definitief bekend is of zij geld ontvangen. Wie daadwerkelijk te weinig WIA heeft gekregen, krijgt uiteindelijk ook te horen hoe en wanneer de vergoeding wordt betaald.
Sommigen kregen juist te veel WIA
Opvallend is dat bij de controles niet alleen te lage uitkeringen naar voren zijn gekomen. Bij een deel van de onderzochte gevallen bleek de WIA-uitkering juist te hoog te zijn vastgesteld.
Voor deze groep is eveneens een regeling getroffen. Het bedrag dat iemand in het verleden te veel heeft ontvangen, wordt door UWV niet teruggevorderd. Mensen hoeven dus niet plotseling een groot bedrag terug te betalen vanwege een eerdere verkeerde berekening.
Wel wordt de uitkering uiteindelijk aangepast naar het correcte niveau. Dat gebeurt bij mensen die te veel ontvingen niet onmiddellijk. Volgens de regeling wordt de uitkering pas na twee maanden aangepast, zodat betrokkenen enige tijd hebben om zich op het lagere bedrag voor te bereiden. Wie juist te weinig ontving, krijgt de verhoging wel direct.
Je hoeft zelf niets aan te vragen
Voor mensen die vermoeden dat hun WIA-uitkering verkeerd is berekend, is een ander onderdeel van de herstelactie belangrijk: er hoeft geen aparte aanvraag voor de vergoeding te worden ingediend.
UWV controleert de betreffende uitkeringen en neemt zelf contact op met mensen van wie het dossier wordt onderzocht. Mensen van wie de WIA-uitkering binnen de onderzochte periode is ingegaan, krijgen bericht over de controle van hun dagloon.
In zo’n brief kan bijvoorbeeld staan dat de uitkering niet verandert. In dat geval hoeft de ontvanger niets te doen. Wanneer verder onderzoek naar het dagloon nodig is, neemt UWV later opnieuw contact op. Na telefonisch contact volgt volgens de informatie ook een schriftelijke uitleg.
Let goed op berichten van UWV
Hoewel mensen niet zelf een vergoeding hoeven aan te vragen, is het wel verstandig om berichten van UWV goed in de gaten te houden. Dat geldt zowel voor fysieke post als voor berichten die via Mijn UWV binnenkomen.
Brieven over het onderzoek kunnen belangrijk zijn om later te begrijpen waarom een uitkering wel of niet wordt aangepast. Het is daarom verstandig dergelijke correspondentie te bewaren.
Wie al bericht heeft gekregen dat het dagloon verder wordt onderzocht, hoeft volgens de informatie niet zelf achter UWV aan te bellen. De instantie neemt in dat geval zelf contact op. Wie vragen heeft over een eigen situatie kan vanzelfsprekend wel de officiële informatie over het WIA-herstel raadplegen.
Herstel WIA kan jaren duren
Dat de volledige operatie naar verwachting tot eind 2027 duurt, laat zien dat het herstellen van de verkeerde WIA-berekeningen geen kleine administratieve klus is. Voor iedere betrokkene moet immers worden vastgesteld wat het correcte dagloon was, welke gevolgen de fout heeft gehad en hoeveel er eventueel moet worden gecompenseerd.
Daarbij kan ook een wijziging ontstaan in de huidige hoogte van de WIA-uitkering. Bovendien geeft UWV wijzigingen in het loon door aan de pensioenuitvoerder, waardoor de correctie mogelijk ook daar relevant kan zijn.
Voor gedupeerden die jarenlang te weinig hebben ontvangen, is vooral van belang dat niet alleen naar de toekomstige uitkering wordt gekeken. Ook het bedrag dat in het verleden is misgelopen, wordt meegenomen in de vergoeding.
Dit betekent de regeling concreet
De belangrijkste boodschap voor WIA-ontvangers is uiteindelijk vrij duidelijk. Wie door een verkeerde berekening van UWV te weinig heeft ontvangen en binnen de herstelactie valt, kan het misgelopen bedrag alsnog vergoed krijgen. Hoeveel dat precies is, verschilt per persoon.
Daarbij is geregeld dat de vergoeding niet wordt belast en niet meetelt voor onder meer de huurtoeslag en zorgtoeslag. Mensen die juist te veel WIA hebben ontvangen, hoeven het bedrag uit het verleden niet terug te betalen, al kan hun toekomstige uitkering wel worden gecorrigeerd.
Vanaf oktober beginnen de eerste betalingen, maar niet iedereen is direct aan de beurt. De volledige hersteloperatie kan nog tot eind 2027 duren. Voor wie mogelijk onder de regeling valt, blijft daarom vooral één praktisch advies over: houd de post en Mijn UWV goed in de gaten en bewaar correspondentie over de controle van het dagloon.
Bron: UWV / Rijksoverheid
