Slecht nieuws voor Jan Keizer. De 76-jarige zanger, vooral bekend als het gezicht van BZN, is opnieuw geconfronteerd met kanker.
Jarenlang leek de ziekte onder controle, maar recente medische onderzoeken hebben uitgewezen dat de kanker weer actief is. Daarmee is Jan opnieuw beland in een zware periode van behandelingen, onzekerheid en lichamelijke uitputting.
Tien jaar geleden kreeg hij tijdens een routinecontrole al te horen dat hij prostaatkanker had. Destijds sloeg de behandeling goed aan en leek hij de ziekte te hebben overwonnen.
Lange tijd ging het relatief stabiel, maar inmiddels is duidelijk dat de kanker is teruggekeerd en zich zelfs heeft uitgezaaid.
PSA-waardes geven opnieuw alarmsignaal
De eerste signalen kwamen via de bekende PSA-waardes, die bij prostaatkanker nauwlettend worden gevolgd. Tijdens controles bleek dat deze waarden opnieuw opliepen.
Voor artsen was dat een duidelijk teken dat de ziekte weer actief was. Verdere onderzoeken bevestigden die vrees.
Het nieuws kwam hard aan, maar Jan probeerde zijn leven zo normaal mogelijk voort te zetten. Hij bleef dagelijkse dingen doen en probeerde zich niet volledig door de ziekte te laten beheersen. Toch was duidelijk dat er opnieuw zware behandelingen nodig waren om de groei van de kanker af te remmen.
Op het podium tijdens chemotherapie
Wat veel mensen niet wisten: begin november stond Jan nog gewoon op het podium in Volendam, terwijl hij op dat moment al midden in een chemotraject zat.
Tijdens het eenmalige optreden van BZN, ter gelegenheid van het zestigjarig jubileum van de band, genoot het publiek zichtbaar. Niemand kon aan hem zien hoe zwaar het lichamelijk eigenlijk was.
Achter de schermen was de realiteit een stuk minder feestelijk. Jan onderging toen al chemotherapie, maar wilde koste wat kost bij dat optreden aanwezig zijn.
Muziek speelt een enorme rol in zijn leven en gaf hem de kracht om die avond door te zetten. Het optreden voelde als iets wat hij niet wilde missen, ongeacht de fysieke tol.
Acht chemokuren en geen uitzicht op genezing
Inmiddels heeft Jan zijn achtste chemokuur achter de rug. De behandelingen zijn intens en eisen veel van zijn lichaam. Artsen zijn open geweest over zijn situatie: genezing is niet meer mogelijk. De behandelingen zijn erop gericht om de ziekte af te remmen en zijn leven zo lang mogelijk te verlengen.
Jan omschrijft het zelf als het oprekken van de tijd. Na elke behandeling volgt weer een nieuwe fase, een nieuw medicijn of een andere aanpak. De onzekerheid blijft altijd aanwezig. Iedere controle brengt spanning met zich mee en elke uitslag kan het verloop opnieuw veranderen.
Uitzaaiingen in longen en botten
De kanker heeft zich inmiddels verspreid naar andere delen van zijn lichaam. Er zijn uitzaaiingen gevonden in zowel zijn longen als zijn botten.
Opvallend genoeg heeft Jan daar relatief weinig directe pijnklachten van. Uit scans blijkt zelfs dat sommige uitzaaiingen iets zijn geslonken.
Dat positieve effect wordt toegeschreven aan de chemotherapie. Tegelijkertijd zorgt diezelfde behandeling voor zware bijwerkingen.
Niet zozeer de kanker zelf, maar vooral de therapie maakt hem ziek en uitgeput. Gezonde cellen worden aangetast, waardoor zijn lichaam nauwelijks de kans krijgt om te herstellen.
Hevige bijwerkingen na iedere kuur
Na iedere chemokuur voelt Jan zich extreem slecht. Hij beschrijft dagen waarop hij zich compleet leeg voelt, zonder energie en zonder motivatie.
Zelfs simpele handelingen kosten dan moeite. Misselijkheid, vermoeidheid en algehele malaise horen bij het vaste patroon.
De zwaarste dagen zijn meestal direct na de kuur. Na een paar dagen keert er langzaam wat kracht terug, maar die periode van herstel is altijd tijdelijk. Binnen enkele weken staat de volgende behandeling alweer gepland. Dat vooruitzicht maakt het mentaal extra zwaar.
Chemotherapie als vast ritme
Als zijn bloedwaardes het toelaten, krijgt Jan eens in de drie weken een nieuwe chemokuur. Die vindt plaats in het ziekenhuis en duurt gemiddeld twee uur.
Tijdens die behandelingen zit hij samen met andere patiënten, allemaal met hun eigen verhaal en strijd.
Die omgeving maakt indruk. Het besef dat iedereen daar vecht voor extra tijd, extra kwaliteit van leven, zorgt voor een gevoel van verbondenheid. Tegelijkertijd is het confronterend. Niemand zit daar voor niets.
Muziek blijft een belangrijke houvast
Ondanks alles blijft muziek een belangrijke rol spelen in het leven van Jan Keizer. Terugkijkend op het optreden in november beseft hij hoe bijzonder dat moment was. Achttien jaar na het laatste gezamenlijke optreden stond BZN weer samen op het podium.
Sindsdien is zijn conditie merkbaar achteruitgegaan. De opeenvolgende chemokuren hebben hun sporen nagelaten. Toch is hij dankbaar dat zijn stem hem nog niet in de steek heeft gelaten. Praten en zingen gaan nog, en dat beschouwt hij als een groot geschenk.
Zingen geeft hem niet alleen plezier, maar ook identiteit. Muziek is altijd een belangrijk onderdeel van zijn leven geweest en blijft dat, zelfs nu. Het helpt hem om mentaal overeind te blijven in een periode waarin weinig vanzelfsprekend is.
Luisteren naar het lichaam en grenzen stellen
Jan beseft dat hij zijn leven anders moet inrichten. Hij neemt meer rust, stelt grenzen en luistert beter naar zijn lichaam. Optredens en verplichtingen zijn geen automatisme meer. Alles wordt afgewogen tegen zijn gezondheid en energie.
Toch koestert hij elk moment waarop hij nog kan doen wat hij liefheeft. Kleine dingen krijgen een grotere waarde. Tijd met dierbaren, muziek, rust en gesprekken zijn belangrijker geworden dan ooit.
Openhartig verhaal zonder medelijden
Zijn verhaal deelt Jan openlijk in het blad Story. Niet om medelijden op te wekken, maar om eerlijk te laten zien hoe grillig en meedogenloos kanker kan zijn. De ziekte kent geen vast patroon en geen garanties.
Tegelijkertijd laat zijn verhaal zien dat veerkracht mogelijk blijft, zelfs wanneer genezing geen optie meer is. Door te focussen op wat nog wél kan, probeert hij grip te houden op zijn leven. Elke dag telt, elke ademhaling is waardevol.
Voor Jan Keizer draait het nu om tijd. Tijd met mensen die hem dierbaar zijn. Tijd met muziek. Tijd waarin hij zichzelf kan blijven, ondanks alles wat hem wordt afgenomen. Stap voor stap kijkt hij vooruit, met realisme, acceptatie en een opmerkelijke kracht.
