Kibbeling is voor veel Nederlanders een onmisbare lekkernij. Een warm bakje versgebakken vis, knapperig van buiten en zacht van binnen, met een romige saus erbij – het roept direct herinneringen op aan stranddagen of de viskraam in de stad.
Toch waarschuwen steeds meer voedingsdeskundigen dat het na je 50ste verstandiger kan zijn om deze snack met mate te eten. De reden? Het heeft alles te maken met je gezondheid, je stofwisseling en de samenstelling van het gerecht.
Veranderende stofwisseling na je 50ste
Rond je 50ste ondergaat je lichaam allerlei veranderingen. Je spiermassa neemt af, je metabolisme vertraagt en je lichaam gaat anders om met vetten en koolhydraten.
Waar je vroeger zonder problemen een grote portie kibbeling kon verorberen, merk je nu sneller dat je maag wat zwaarder aanvoelt of dat de kilo’s er minder makkelijk afgaan.
De gefrituurde korst van kibbeling is rijk aan vetten, wat extra belastend kan zijn voor een trager metabolisme.
Bovendien kost het je lichaam naarmate je ouder wordt meer moeite om vetten efficiënt te verwerken. Hierdoor kan regelmatig frituurvoedsel bijdragen aan een verhoogd cholesterol en een grotere kans op hart- en vaatziekten.
Hoge hoeveelheid verzadigd vet
Hoewel kabeljauw – de vis die vaak voor kibbeling wordt gebruikt – op zichzelf mager en gezond is, verandert dat volledig zodra hij door een beslag wordt gehaald en in olie wordt gefrituurd.
Tijdens het bakken neemt de vis veel vet op, en dat vet bestaat vaak grotendeels uit verzadigde vetzuren. Te veel verzadigd vet verhoogt het LDL-cholesterol in het bloed, wat het risico op aderverkalking en hartproblemen vergroot.
Na je 50ste is het extra belangrijk om je hart en bloedvaten te beschermen. Een dieet met veel onverzadigde vetten uit bijvoorbeeld olijfolie, noten en vette vis zoals zalm of makreel is dan een betere keuze.
Zoutgehalte en bloeddruk
Een ander punt waar kibbeling niet per se in je voordeel werkt, is het hoge zoutgehalte. Zowel het beslag als de kruidenmix en saus bevatten vaak veel natrium.
Te veel zout kan leiden tot een hogere bloeddruk, wat op latere leeftijd een belangrijke risicofactor is voor hart- en vaatziekten en nierproblemen.
Mensen boven de 50 hebben gemiddeld vaker te maken met een verhoogde bloeddruk, soms zonder dat ze het doorhebben. Het beperken van zoutinname kan helpen om dit risico te verminderen. Kibbeling hoeft niet meteen van het menu, maar het vaker laten staan kan al een verschil maken.
Gefrituurd voedsel en ontstekingen
Uit onderzoek blijkt dat regelmatig gefrituurd eten kan bijdragen aan chronische laaggradige ontstekingen in het lichaam.
Deze ontstekingen zijn niet direct voelbaar, maar spelen wel een rol bij het ontstaan van aandoeningen zoals diabetes type 2, artrose en hartziekten. Omdat je immuunsysteem na je 50ste langzaam minder efficiënt werkt, is het verstandig om voedingsmiddelen die ontstekingsprocessen aanwakkeren te beperken.
Gefrituurde producten zoals kibbeling bevatten vaak ook transvetten, vooral als de frituurolie niet regelmatig wordt ververst. Transvetten zijn bijzonder schadelijk voor je hart en bloedvaten en verhogen het risico op chronische ziekten.
Saus als extra calorieënbom
Voor veel liefhebbers hoort een flinke klodder ravigottesaus bij kibbeling. Helaas zit deze saus vaak boordevol calorieën, suiker en vet.
Dit maakt het gerecht nóg zwaarder en minder geschikt als je op je gewicht en gezondheid wilt letten. Zeker wanneer je stofwisseling trager is geworden, kan zo’n combinatie van gefrituurde vis en calorierijke saus al snel een stevige aanslag zijn op je dagelijkse energie-inname.
Alternatieven voor kibbeling
Het goede nieuws is dat je helemaal niet hoeft te stoppen met het eten van vis. Integendeel: vis blijft een waardevolle bron van eiwitten, omega 3-vetzuren en mineralen. Het gaat vooral om de bereidingswijze. Overweeg bijvoorbeeld deze alternatieven:
Ovengebakken visstukjes: Snijd kabeljauw in stukken, haal ze door een dun laagje volkorenmeel en bak ze in de oven met een klein beetje olijfolie. Zo krijg je alsnog een krokant korstje, maar met veel minder vet.
Gestoomde of gegrilde vis: Licht, gezond en vol smaak, zeker als je werkt met kruiden en citroen.
Vissoep of stoofpotje: Een voedzame manier om vis te eten zonder frituurvet.
Door te kiezen voor minder vetrijke bereidingswijzen krijg je nog steeds de voordelen van vis binnen, zonder de nadelen van gefrituurd eten.
Balans en bewust genieten
Dat kibbeling na je 50ste minder verstandig is, betekent niet dat je er nooit meer van mag genieten. Af en toe een portie als traktatie kan prima, zolang je er rekening mee houdt in je verdere eetpatroon. Het draait om balans: eet vaker gezonde, onbewerkte producten en zie gefrituurde snacks als iets bijzonders in plaats van een vaste gewoonte.
Ook kan het helpen om de porties te verkleinen. Deel bijvoorbeeld een bakje kibbeling met iemand anders of vraag om de saus apart te serveren, zodat je zelf kunt bepalen hoeveel je gebruikt.
Conclusie
Kibbeling blijft een geliefde snack, maar na je 50ste is het slim om er kritischer naar te kijken. Door veranderingen in je stofwisseling, een verhoogd risico op hart- en vaatziekten en de nadelige effecten van gefrituurd eten kan het regelmatig eten van kibbeling meer kwaad dan goed doen.
Kies daarom vaker voor gezondere visbereidingen en bewaar kibbeling voor een enkel genietmoment.
Door bewust te kiezen, geniet je niet alleen langer van je favoriete gerechten, maar geef je ook je gezondheid een waardevolle boost.