De huurprijzen in Nederland staan opnieuw onder druk, en dat heeft alles te maken met nieuwe plannen vanuit het kabinet. Waar de afgelopen jaren juist werd geprobeerd om huren betaalbaar te houden, lijkt er nu een duidelijke koerswijziging te komen. Voor veel huurders betekent dat één ding: de kans is groot dat de maandelijkse lasten weer gaan stijgen.
De aangekondigde versoepeling van de regels rondom huurprijzen zorgt nu al voor discussie. Want terwijl verhuurders opgelucht lijken, maken huurders zich juist zorgen over wat hen te wachten staat.
Huurregels versoepeld door kabinet
Minister Elanor Boekholt-O’Sullivan wil de huidige huurregels aanpassen, waardoor verhuurders meer ruimte krijgen om de huurprijzen te verhogen.
De regels die verhuurders verplichtten om huren te matigen, worden deels teruggedraaid. Daarmee wil het kabinet het verhuren van woningen weer aantrekkelijker maken.
De nieuwe regels moeten ingaan vanaf 1 januari 2027, al moet de Tweede Kamer hier nog wel mee instemmen.
Huurprijzen in steden stijgen
Vooral huurders in grote steden zullen de gevolgen merken. In populaire wijken, waar woningen een hoge WOZ-waarde hebben, mogen verhuurders straks hogere huren vragen.
Dat betekent dat wonen in steden als Amsterdam, Utrecht en Rotterdam nog duurder kan worden.
Juist in deze gebieden is de vraag naar woningen al groot, wat de prijsstijging extra voelbaar maakt.
WOZ-waarde speelt grotere rol
Een belangrijke verandering is dat de WOZ-waarde zwaarder gaat meewegen in de huurprijs.
Woningen in gewilde buurten worden daardoor automatisch duurder, zelfs als ze verder weinig extra luxe bieden.
Volgens schattingen gaat deze maatregel alleen al effect hebben op zo’n 25.000 huurwoningen.
Voor huurders kan dit een flinke financiële impact hebben.
Geen korting meer zonder balkon
Ook opvallend: het ontbreken van buitenruimte, zoals een balkon of tuin, wordt niet langer gezien als reden voor een lagere huur.
Waar huurders eerder nog profiteerden van een lagere prijs bij minder voorzieningen, verdwijnt dat voordeel nu.
Dat betekent dat zelfs kleine appartementen zonder buitenruimte duurder kunnen worden.
Voor veel stedelijke huurders is dit een belangrijke verandering.
Hogere huren voor monumenten
Daarnaast mogen verhuurders van rijksmonumenten hogere huren vragen.
Deze categorie woningen krijgt daarmee een aparte positie binnen het huurbeleid.
Volgens schattingen kan dit gevolgen hebben voor ongeveer 10.000 huurders.
Vooral in historische binnensteden kan dit effect groot zijn.
Nieuwbouw langer duurder
Voor nieuwbouwwoningen wordt het aantrekkelijker gemaakt om te verhuren. Verhuurders mogen namelijk langer een opslag van 10 procent op de huur vragen.
Deze maatregel moet ervoor zorgen dat investeringen in nieuwbouw rendabel blijven.
Het idee is dat dit leidt tot meer aanbod op de huurmarkt.
Maar voor huurders betekent het vooral dat nieuwbouwwoningen langer duur blijven.
Waarom kabinet dit doet
De versoepelingen zijn niet zonder reden. De afgelopen jaren zijn veel particuliere verhuurders gestopt met verhuren.
Door strengere regels en hogere belastingen werd het voor hen minder aantrekkelijk om woningen aan te bieden.
Veel verhuurders kozen ervoor om hun panden te verkopen.
Dat zorgde voor minder aanbod op de huurmarkt, wat de woningnood verder vergrootte.
Wet Betaalbare Huur aangepast
Een belangrijke oorzaak hiervan was de Wet Betaalbare Huur, die onder het vorige kabinet werd ingevoerd.
Deze wet zorgde ervoor dat huurprijzen van veel woningen omlaag moesten.
Hoewel dat goed nieuws was voor huurders, had het ook een keerzijde.
Voor verhuurders werd het rendement lager, waardoor zij zich terugtrokken uit de markt.
De nieuwe plannen draaien een deel van deze regels nu terug.
Belastingregels voor verhuurders veranderen
Naast de huurregels wordt ook gekeken naar belastingmaatregelen.
Het kabinet wil dat verhuurders alleen belasting betalen over het daadwerkelijke rendement.
Ook gaat de overdrachtsbelasting omlaag voor mensen die een woning kopen om te verhuren.
Deze veranderingen moeten het aantrekkelijker maken om in huurwoningen te investeren.
Maar het effect daarvan laat waarschijnlijk nog even op zich wachten.
Kritiek vanuit de politiek groeit
De plannen zorgen voor stevige reacties in Den Haag.
Oppositiepartijen zijn kritisch en vrezen dat huurders de dupe worden.
Zij stellen dat gewone mensen meer gaan betalen, terwijl verhuurders profiteren.
Aan de andere kant erkennen sommige partijen dat de huidige situatie niet houdbaar is.
Het debat hierover zal de komende tijd waarschijnlijk verder oplaaien.
Nieuwe regels voor studentenhuur
Ook voor studenten verandert er het nodige. Het kabinet wil tijdelijke huurcontracten weer vaker toestaan.
Op dit moment zijn die in veel gevallen verboden, maar dat kan dus veranderen.
Vooral particuliere verhuurders drongen hierop aan, omdat zij een groot deel van de studentenwoningen aanbieden.
In de negentien grootste studiesteden gaat het om ongeveer 160.000 woningen.
De maatregel moet voorkomen dat verhuurders zich terugtrekken uit deze markt.
Woningnood blijft groot probleem
Hoewel de nieuwe regels iets moeten doen aan het aanbod, lossen ze de woningnood niet direct op.
Daarvoor is vooral meer nieuwbouw nodig.
Het kabinet zet daarom in op prefab-woningen, die sneller gebouwd kunnen worden.
Binnen vier jaar moet de helft van alle nieuwbouwwoningen op deze manier worden gerealiseerd.
Sneller bouwen moet oplossing bieden
Om de bouw te versnellen, wil het kabinet landelijke regels invoeren voor nieuwbouw.
Nu stellen gemeenten vaak verschillende eisen, wat het proces vertraagt.
Door die regels gelijk te trekken, moet bouwen eenvoudiger en sneller worden.
Daarnaast wordt er 287 miljoen euro uitgetrokken om gemeenten hierbij te helpen.
Slimmer omgaan met bestaande woningen
Naast nieuwbouw kijkt het kabinet ook naar bestaande gebouwen.
Door woningen te splitsen, op te toppen of lege kantoren om te bouwen, kunnen er extra woningen bijkomen.
Volgens het kabinet kunnen zo jaarlijks ongeveer 15.000 woningen worden toegevoegd.
Dat moet helpen om de druk op de woningmarkt iets te verlichten.
Conclusie: huren waarschijnlijk omhoog
De nieuwe plannen van het kabinet betekenen een duidelijke verandering voor de huurmarkt.
Waar eerder werd ingezet op betaalbaarheid, ligt de focus nu meer op het vergroten van het aanbod.
Voor huurders betekent dit in veel gevallen hogere kosten.
Tegelijkertijd hoopt het kabinet dat verhuurders terugkeren en de woningmarkt weer in balans komt.
Of dat ook daadwerkelijk gebeurt, zal de komende jaren moeten blijken.
