Steeds vaker worden er initiatieven genomen om vrouwen zich veiliger en comfortabeler te laten voelen in het openbaar vervoer. In verschillende landen bestaan er al speciale vrouwenabonnementen, afgeschermde coupés en specifieke wachtruimtes. Nu gaat ook de luchtvaart een stap verder: de Indiase luchtvaartmaatschappij IndiGo Airlines biedt vrouwelijke passagiers de mogelijkheid om zelf te bepalen naast wie ze zitten.
Een ‘onvergelijkbare’ vliegervaring voor vrouwen
IndiGo Airlines, een van de grootste luchtvaartmaatschappijen in India, heeft een nieuwe functie geïntroduceerd die vrouwelijke passagiers meer controle geeft over hun zitplaats.
Bij het boeken van een ticket kunnen ze zien welke stoelen al bezet zijn door andere vrouwen. Dit geeft hen de optie om bewust naast een vrouwelijke passagier plaats te nemen, in plaats van willekeurig naast een man te worden gezet.
Het initiatief richt zich niet alleen op alleenreizende vrouwen, maar ook op families met vrouwelijke passagiers. Opvallend is dat deze keuzevrijheid niet geldt voor mannelijke passagiers.
Zij kunnen niet vooraf zien naast wie ze komen te zitten en kunnen dus niet specifiek kiezen voor een vrouw als buur.
Volgens IndiGo Airlines is deze maatregel bedoeld om een “onvergelijkbare vliegervaring” te creëren voor vrouwen. Het zou gebaseerd zijn op marktonderzoek en past binnen de bredere strategie van de maatschappij om vrouwelijke passagiers een comfortabelere reis te bieden.
Vrouwencompartimenten zijn niet nieuw
Hoewel de optie om zelf een vrouwelijke buur te kiezen in het vliegtuig een nieuw concept is, is het idee van aparte ruimtes voor vrouwen in het openbaar vervoer niet uniek. In verschillende landen bestaan al geruime tijd gescheiden compartimenten en wachtruimtes om vrouwen meer veiligheid te bieden.
- Japan: In steden als Tokio en Kansai rijden er al bijna twee decennia speciale ‘Women Only’-wagons in de metro. Deze zijn niet alleen bedoeld voor vrouwen, maar ook voor kinderen, mensen met een beperking en leden van seksuele minderheden die zich veiliger voelen in een afgeschermde ruimte.
- India, Afghanistan en Indonesië: Ook hier zijn treincoupés en metro’s met speciale vrouwenafdelingen ingevoerd om ongewenst gedrag te beperken.
- Duitsland: De Mitteldeutsche Regiobahn (MRB) introduceerde op de lijn tussen Leipzig en Chemnitz aparte vrouwenabdelingen. Hoewel dit niet expliciet werd gelinkt aan het voorkomen van seksuele intimidatie, was het doel wel om een veiligere en comfortabelere reisomgeving te creëren.
Waarom is er behoefte aan deze maatregel?
Dat vrouwen zich niet altijd veilig voelen in het openbaar vervoer of tijdens het reizen, is helaas geen nieuw fenomeen. In veel landen komen incidenten met seksuele intimidatie en ongewenste aandacht regelmatig voor, vooral tijdens nachtritten of op langeafstandsvluchten.
Volgens IndiGo Airlines is de nieuwe functie in eerste instantie bedoeld om vrouwen een gevoel van comfort en keuzevrijheid te geven. Hiermee willen ze inspelen op een groeiende behoefte van vrouwelijke reizigers om zich veiliger te voelen, zonder dat dit ten koste gaat van de service voor andere passagiers.
Tegenstanders: ‘Dit is geen oplossing, maar symptoombestrijding’
Hoewel de functie van IndiGo Airlines door sommige vrouwen wordt toegejuicht, zijn er ook veel critici die vraagtekens zetten bij het nut en de effectiviteit van de maatregel.
Volgens hen gaat het probleem niet zozeer over de zitplaatsen zelf, maar over hoe vrouwen zich in het algemeen veilig kunnen voelen in vliegtuigen en andere transportmiddelen.
Tegenstanders stellen dat gescheiden zitplekken niet het probleem van seksuele intimidatie of grensoverschrijdend gedrag oplossen. In plaats van een systeem te introduceren waarin vrouwen zich moeten ‘afschermen’, zou er meer aandacht moeten gaan naar strengere handhaving en bewustwordingscampagnes.
Daarnaast vinden sommigen dat het onderscheid in de service onnodig is en zelfs averechts kan werken.
Door mannen niet de mogelijkheid te geven om ook te kiezen naast wie ze zitten, kan het overkomen als een bevoordeling van vrouwelijke passagiers.
De impact op de toekomst van reizen
Hoewel IndiGo Airlines de eerste luchtvaartmaatschappij is die deze functie aanbiedt, is het niet ondenkbaar dat andere maatschappijen het voorbeeld zullen volgen. De trend om reizigers meer controle te geven over hun reiservaring is al langer gaande. Denk bijvoorbeeld aan stoelselectie, extra beenruimte en premium services.
Toch blijft de vraag bestaan of deze vorm van gescheiden reizen de beste manier is om een veiliger gevoel te creëren.
Zullen andere luchtvaartmaatschappijen een vergelijkbaar systeem invoeren? Of worden er alternatieve methoden bedacht die daadwerkelijk bijdragen aan het verminderen van ongewenst gedrag?
Wat de toekomst ook brengt, IndiGo Airlines heeft met deze zet in ieder geval een discussie geopend over hoe vrouwen zich veiliger kunnen voelen tijdens het reizen. Of het een blijvend succes wordt, zal de tijd uitwijzen.
